Overgang van primair naar secundair onderwijs (PRIMS)

Hoe zijn de relaties met leeftijdsgenoten in het basisonderwijs van invloed op schoolkeuze, schoolprestaties en sociale integratie op de middelbare school? Wat betekent dit voor de segregatie en ongelijkheid in het onderwijs? Deze vragen worden de komende vier jaar onderzocht door een team van de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit van Amsterdam in een onderzoek dat zich richt op de overgang van het primair naar secundair onderwijs (PRIMS).

Het onderwerp dat met de eerste open module onderzocht wordt is de overgang van de basisschool naar de middelbare school en de invloed van leeftijdsgenoten op deze overgang. Hoe komt een schoolkeuze eigenlijk tot stand? Waarom denken sommige leerlingen dat ze het vwo makkelijk aankunnen, terwijl vergelijkbare leerlingen zich richten op een lager schooltype? Hoe zijn de relaties met leeftijdsgenoten in het basisonderwijs van invloed op schoolkeuze, schoolprestaties en sociale integratie op de middelbare school? Wat betekent dit voor de segregatie en (on)gelijkheid in het onderwijs?
Om deze vragen te beantwoorden zal het onderzoeksteam aan de hand van online vragenlijsten gegevens verzamelen over onder meer de netwerken van leerlingen in het laatste jaar van het basisonderwijs: met wie gaan de leerlingen om binnen én buiten de klas? Een jaar later, wanneer deze leerlingen in de eerste klas van de middelbare school zitten, wordt nogmaals hun netwerk in kaart gebracht. Zo verwachten de onderzoekers uitspraken te kunnen doen over de sociale, gedragsmatige en academische aspecten van sociale integratie, en de invloed van relaties met leeftijdsgenoten daarop.
De nieuwe data zullen na afronding van het onderzoekproject worden toegevoegd aan het NCO-bestand, zodat ze ook door andere wetenschappers kunnen worden gebruikt. Hierdoor is het niet alleen mogelijk om korte-termijnuitkomsten bij de overgang van het basis- naar het voortgezet onderwijs te bestuderen, maar wordt ook een basis gelegd voor onderzoek naar de rol van peer relaties op de lange termijn.

Looptijd
Het onderzoek zal twee jaar duren. In januari 2020, vóór de eindtoets, zal de eerste meting plaatsvinden bij leerlingen uit groep 8 van de basisschool. De daaropvolgende meting vindt na de eindtoets, in mei 2020, bij dezelfde leerlingen plaats. Vervolgens zullen de leerlingen het jaar daarop, wanneer zij in de brugklas zitten, benaderd worden voor een derde meting.